Reik­wijdte lokaal vuur­werk­verbod


Tech­nische vragen aan het college

Indiendatum: 5 okt. 2020

Geacht College,

Op 4 maart 2020 heeft de gemeenteraad de motie Consumentenvuurwerkvrije jaarwisseling Nijmegen aangenomen. Het college heeft de motie uitgevoerd en een aanpassing van de APV voorgesteld, die op 23 september 2020 wederom door de raad is aanvaard.

Er is inmiddels verschil van inzicht bij sommige mensen over de reikwijdte van de APV in relatie tot het lokale vuurwerkverbod. Enkelen betogen dat de APV louter ziet op de openbare ruimte en dat verboden, geboden en andere teksten die zijn opgenomen in de APV niet gaan over private grond, zoals tuinen en balkons van inwoners. In deze lijn zou het afsteken van vuurwerk tijdens de jaarwisseling niet mogen op de stoep voor het huis, maar wel in de eigen voor- of achtertuin. Daarbij wordt verwezen naar een artikel van nu.nl uit 2014 [1] die deze stelling zou onderbouwen (overigens is dit argument tijdens de beraadslagingen nooit ingebracht).

Het gemeentebestuur van Hilversum heeft de APV destijds op geheel andere wijze aangepast dan het gemeentebestuur van Nijmegen dat nu heeft gedaan [2]. Ook waren de (van rijkswege geregelde) juridische mogelijkheden en bevoegdheden in 2014 nog van andere orde dan momenteel het geval is.

De tekst van de Hilversumse APV luidt als volgt:

Afdeling 7 Vuurwerk

Artikel 2.7.1 Begripsomschrijving

In deze afdeling wordt verstaan onder vuurwerk:

Vuurwerk waarop het Vuurwerkbesluit van toepassing is.

Artikel 2.7.2 Afleveren van vuurwerk (vervallen)

Artikel 2.7.3 Bezigen van vuurwerk

  • 1. Het is verboden vuurwerk te bezigen op een door het college in het belang van de voorkoming van gevaar, schade of overlast aangewezen plaats.
  • 2. Het is verboden vuurwerk op of aan de weg of op een voor publiek toegankelijke plaats te bezigen indien zulks gevaar, schade of overlast kan veroorzaken.
  • 3. De in het eerste en tweede lid gestelde verboden gelden niet voorzover artikel 429, aanhef en onder 1, van het Wetboek van Strafrecht van toepassing is.
  • 4. Het college kan ontheffing verlenen van het in het eerste lid gestelde verbod.

Naar mijn constatering bevat de APV van Nijmegen[3] ook andere verboden, geboden en regels die (tevens) verder reiken dan louter de openbare ruimte en dus ook zien op private grond, zoals tuinen van inwoners. Te denken valt daarbij aan onder andere het oplaatverbod voor ballonnen (APV art 4.3.8), opslag bromfietsen etc (APV art 4.6.1), belemmerende begroeiing (APV art 2.1.6.3), verbod op vuur stoken (APV art 2.1.6.7a juncto WvS Derde boek Titel I art 429), bescherming tegen gevaarlijke honden op eigen erven (APV art 2.4.19), woonoverlast (APV 2.9.1) en raamprostitutie (APV art 3.3.6).

Naar aanleiding van de ontstane discussie heb ik de volgende technische vragen aan het College:

  1. Is het correct dat het vuurwerkverbod zoals dat op 23 september 2020 door de Raad is aanvaard louter ziet op de openbare ruimte en dat het inwoners vrij staat om tijdens de jaarwisselingen in de eigen tuin nog steeds vuurwerk van de categorie F2 af te steken?
    Graag een (juridische) onderbouwing.
  2. Indien het antwoord op vraag 1 ‘ja’ luidt:
    a. Is het afsteken van vuurwerk in eigen tuin dan nog aan andere voorwaarden gebonden?
    b. Vallen tuinen behorend bij huurwoningen ook onder het begrip ‘eigen tuin’?
    c. Is vuurwerk ook toegestaan op balkons, gezamenlijke buitenruimten en bedrijventerreinen?
  3. Wat is in algemene zin de reikwijdte van een APV? Ziet deze louter op de openbare ruimte, tenzij specifiek in een artikel anders vermeld? Of, andersom, ziet deze juist op alle (buiten)ruimte binnen de gemeentegrens, tenzij specifiek in een artikel anders vermeld?
    Graag een (juridische) onderbouwing.
  4. Zijn de verschillen in opstelling van de artikelen die gaan over het afsteken van vuurwerk tussen de APV van Hilversum en de APV van Nijmegen juridisch relevant? Maakt het verschil in wettelijke bevoegdheid van gemeenten tussen 2014 en 2019/20 daarbij uit?
    Graag een (juridische) onderbouwing.
  5. Is mijn hierboven beschreven constatering juist, waar het gaat om de vergelijking met andere artikelen uit de APV van Nijmegen die (mede) zien op private gronden als tuinen van inwoners?
    Graag een (juridische) onderbouwing.

Bij voorbaat dank voor uw beantwoording!

Hartelijke groeten,

Michelle van Doorn
Fractievoorzitter Partij voor de Dieren Nijmegen

[1] https://www.nu.nl/binnenland/3942255/hilversummers-mogen-wel-vuurwerk-afsteken-in-eigen-tuin.amp?__twitter_impression=true
[2] http://decentrale.regelgeving.overheid.nl/cvdr/XHTMLoutput/Actueel/Hilversum/CVDR58873.html
[3]https://decentrale.regelgeving.overheid.nl/cvdr/xhtmloutput/Historie/Nijmegen/612605/CVDR612605_3.html

Indiendatum: 5 okt. 2020
Antwoorddatum: 13 okt. 2020

Antwoorden op de vragen

  1. Is het correct dat het vuurwerkverbod zoals dat op 23 september 2020 door de Raad is aanvaard louter ziet op de openbare ruimte en dat het inwoners vrij staat om tijdens de jaarwisselingen in de eigen tuin nog steeds vuurwerk van de categorie F2 af te steken?
    Graag een (juridische) onderbouwing.

    Nee, het vuurwerkverbod geldt voor het gehele grondgebied van de gemeente Nijmegen en ook voor privéterreinen, zoals eigen tuinen. De effecten van het afsteken van vuurwerk beperken zich niet alleen tot het eigen terrein. Denk daarbij aan geluidsoverlast, vervuiling, het neerkomen van vuurwerk buiten het eigen terrein.
    De APV kent meerdere (verbods-) bepalingen die gaan over gedragingen op eigen terrein omdat deze effecten hebben buiten het eigen terrein. Voorbeelden hiervan zijn, artikel 2.1.6.3 (uitzicht belemmerende beplanting of voorwerp), artikel 2.1.6.10 (verplichting om voorzieningen voor verkeer of verlichting op bouwwerk toe te staan), artikel 2.4.10 (bescherming tegen gevaarlijke honden op eigen terrein), artikel 2.4.20 (het houden van hinderlijke of schadelijke dieren), artikel 4.1.1 (verbod op geluidhinder voor de omgeving), artikel 4.3.8. (verbod op het oplaten van ballonnen), artikel 4.6.1. (opslag bromfietsen, motorvoertuigen etc), artikel 5.1.6 (parkeren van caravans o.a. zichtbaar vanaf de weg) en artikel 5.1.7 (parkeren van reclamevoertuigen o.a. op particulier terrein). Al deze gedragingen hebben effecten op de mensen en gebieden buiten het eigen terrein.

  2. Indien het antwoord op vraag 1 ‘ja’ luidt:
    a. Is het afsteken van vuurwerk in eigen tuin dan nog aan andere voorwaarden gebonden?
    b. Vallen tuinen behorend bij huurwoningen ook onder het begrip ‘eigen tuin’?
    c. Is vuurwerk ook toegestaan op balkons, gezamenlijke buitenruimten en bedrijventerreinen?

  3. Wat is in algemene zin de reikwijdte van een APV? Ziet deze louter op de openbare ruimte, tenzij specifiek in een artikel anders vermeld? Of, andersom, ziet deze juist op alle (buiten)ruimte binnen de gemeentegrens, tenzij specifiek in een artikel anders vermeld?
    Graag een (juridische) onderbouwing.

    De APV regelt onderwerpen binnen de gemeente die (grofweg) verdeeld worden in drie onderwerpen; openbare orde en veiligheid, bescherming van het milieu, natuurschoon en uiterlijk aanzien en andere onderwerpen betreffende de huishouding van de gemeente.

    Per onderwerp/artikel moet zijn aangegeven wat geregeld wordt (plicht, verbod, nalaten, handelen e.d.), voor welke activiteit of gedraging dit geldt (kappen, stallen van fietsen, etc.) en waar het geldt (weg, openbare ruimte, eigen terrein, plantsoen e.d.).

    Als het gaat om een verbod op in de openbare ruimte dan moet dat expliciet worden benoemd of uit de beschrijving voldoende blijken. Zo kent de APV hiervoor bijvoorbeeld de begrippen “weg” en “openbare ruimte”. Als het gaat om een algeheel verbod, dus voor het hele grondgebied, dan is het opnemen van het verbod voldoende. Zo is het bijvoorbeeld verboden zonder vergunning een boom te kappen (tenzij er aan bepaalde criteria wordt voldaan). Dit verbod geldt voor het gehele grondgebied.

  4. Zijn de verschillen in opstelling van de artikelen die gaan over het afsteken van vuurwerk tussen de APV van Hilversum en de APV van Nijmegen juridisch relevant? Maakt het verschil in wettelijke bevoegdheid van gemeenten tussen 2014 en 2019/20 daarbij uit?
    Graag een (juridische) onderbouwing.

    In oktober 2019 is het Vuurwerkbesluit gewijzigd en is in de toelichting aangegeven dat gemeenten bevoegd zijn hun hele grondgebied aan te wijzen als gebied waar een vuurwerkverbod geldt. (Hoewel de Raad van State over deze wijziging negatief geadviseerd heeft, is dit advies niet overgenomen.).

    Voor de wijziging van het Vuurwerkbesluit was het toegestaan om plaatsen aan te wijzen waar het afsteken van vuurwerk verboden was in het belang van het voorkomen van gevaar, schade of overlast. Volgens de Raad van State kon er een vuurwerkverbod worden ingesteld als daar bijzondere redenen voor waren. Het ging daarbij bijvoorbeeld om de omgeving rondom ziekenhuizen, bejaardentehuizen, etc. Op basis van het oude artikel was het dus niet mogelijk om het hele grondgebied van een gemeente aan te wijzen. In de toelichting bij het nieuwe Vuurwerkbesluit is door de landelijke wetgever aangegeven dat het nu voor een gemeente is toegestaan het hele grondgebied aan te wijzen.

    Het gegeven voorbeeld van het verbod in de gemeente Hilversum dateert van voor 2019 en is derhalve niet vergelijkbaar.

  5. Is mijn hierboven beschreven constatering juist, waar het gaat om de vergelijking met andere artikelen uit de APV van Nijmegen die (mede) zien op private gronden als tuinen van inwoners?
    Graag een (juridische) onderbouwing.

    Ja. De APV kent meerdere artikelen die gaan over privé-gronden zoals tuinen. Zie ook de genoemde voorbeelden onder vraag 1. Niet het eigendom is bepalend, maar de effecten op de lokale samenleving bij de vraag of de gemeente regelgevende bevoegdheid heeft.